Author :
Abstract
Bu araştırmada hassas tarımda yapay zeka uzmanlığının Türkiye’deki gelecekteki rolü ve gençlerin bu mesleğe yönelik farkındalık düzeyi paydaş görüşleri doğrultusunda incelenmiştir. Çalışmada karma araştırma yöntemi kullanılmıştır. Araştırmanın nicel boyutunda fen lisesinde öğrenim gören 9., 10., 11. ve 12. sınıf öğrencilerinden oluşan 246 kişilik bir örnekleme anket uygulanmıştır. Araştırmanın nitel boyutunda ise çiftçi, agro-teknoloji girişimcisi, ziraat fakültesinde görev yapan bir akademisyen ve yerel kamu yetkilisi tarım danışmanı ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Ayrıca Hollanda, Amerika Birleşik Devletleri ve Türkiye’deki hassas tarım uygulamalarını incelemek amacıyla doküman incelemesi yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğrencilerin büyük çoğunluğunun sayısal tabanlı kariyer hedeflediği ve yapay zekanın tarım sektörüne katkı sağlayabileceğine inandığı belirlenmiştir. Buna karşın öğrencilerin agro-teknoloji alanını üniversite tercihi olarak düşünme eğilimlerinin düşük olduğu görülmüştür. Paydaş görüşmelerinde hassas tarımda yapay zeka uzmanlarının teknik beceriler, tarımsal bilgi ve veri okuryazarlığını birlikte kullanabilen disiplinlerarası bir uzmanlık alanına sahip olması gerektiği ifade edilmiştir. Ayrıca çiftçiler ve girişimciler tarafından teknolojilerin genellikle uygulama deneyimi sonrasında kabul edildiği belirlenmiştir. Uluslararası karşılaştırma sonuçları Hollanda ve ABD’de hassas tarım teknolojilerinin daha yaygın ve kurumsallaşmış bir yapıya sahip olduğunu göstermiştir. Türkiye’de ise dijital tarım uygulamalarının gelişmekte olduğu ve bu alanın önemli bir büyüme potansiyeline sahip olduğu belirlenmiştir.
Keywords
Abstract
This study examines stakeholder perspectives on the future role of artificial intelligence expertise in precision agriculture in Türkiye and explores young people’s awareness of this emerging profession. A mixed-methods research design was employed. In the quantitative phase, a survey was administered to a sample of 246 high school students enrolled in grades 9 through 12 at a science high school. In the qualitative phase, semi-structured interviews were conducted with a farmer, an agro-technology entrepreneur, an academic working in a faculty of agriculture, and a local government agricultural advisor. In addition, a document analysis was carried out to examine precision agriculture practices in the Netherlands, the United States, and Türkiye. The findings revealed that most students aimed for careers in quantitative fields and believed that artificial intelligence could contribute significantly to the agricultural sector. However, students showed limited interest in considering agro-technology as a potential university major or career path. Stakeholder interviews emphasized that AI specialists in precision agriculture should possess an interdisciplinary background combining technical skills, agricultural knowledge, and data literacy. Farmers and entrepreneurs also noted that technological innovations are generally adopted after direct practical experience. The international comparison indicated that precision agriculture technologies are more widespread and institutionally established in the Netherlands and the United States. In Türkiye, digital agriculture practices are still developing, although the field demonstrates considerable growth potential.
